_NEWSLETTER

_Maj 2017

P W Ś C P S N
01 02 03 04 05 06 07
08 09 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31

_Wesprzyj Wyspę

<<<_POWRÓT


Hito Steyerl, Adorno´s Grey, 2012

Hito Steyerl - Abstrakt


16 października (czwartek)
Godz. 19:00 / Instytut Sztuki Wyspa

Wstęp wolny

kuratorka: Aneta Szyłak
Wystawa czynna do 31 grudnia

Alternativa 2014 ma przyjemność zaprezentować Abstrakt - pierwszą w Polsce wystawę indywidualną wybitnej niemieckiej artystki, teoretyczki i autorki esejów dokumentalnych Hito Steyerl. Jest ona kluczową postacią współczesnej sztuki i filmu, przyglądającą się obrazowaniu z perspektywy feministycznej, krytycznej i politycznej a jej wystawa jedyną w swoim rodzaju okazją poznania tej wpływowej intelektualistki i twórczyni.

Jej pole działania to analiza języka mediów: przemieszczanie się obrazów i redefinicja ich znaczeń. Jej prace kreślą relacje pomiędzy przepływami kapitału a wartością sztuki, pomiędzy kapitałem finansowym i symbolicznym, pomiędzy wojną a estetyką. Artystka zwraca naszą uwagę nie tyle na to, co możemy zobaczyć, a na to, czego nie widzimy, co jest przed naszymi oczyma ukryte uwodzicielską siłą reprezentacji. Skrywana warstwa obrazu skierowała jej uwagę także ponownie ku fizycznie istniejącym strukturom ściany oraz ku obrazowi jako materii. Czy obraz ma ciało? Czego dowiadujemy się z obrazu niewyraźnego, zatartego, nieudanego, odrzuconego? Artystka tropi własne medium filmu jako narzędzia manipulacji odbiorcą i informacją. Interesuje ją także to, jak ludzkie ciało koduje, zapisuje zachowania i procedury. Ciało, które jest urządzeniem zapisującym i odtwarzającym. Steyerl jednocześnie eksploruje swoją własną historię, osoby której życie z kamerą to ciągły powrót do tego co to znaczy, obrazować kogoś, filmować, tworzyć relacje poprzez zapis. Co to znaczy być w obrazie, przedstawić siebie jako tę, które nie tylko patrzy, ale jest cały czas obserwowana.

Steyerl stawia nieustająco pytanie o to, co to znaczy być widocznym lub niewidocznym w czasach zapisu, scanningu i podglądu, gdy każdy nasz ruch i działanie są zapisywane i wykorzystywane systematycznie, często bez naszej wiedzy i zgody w zmilitaryzowanej i skupionej na zysku rzeczywistości. W jej pracach zobaczymy collage rozmaitych technologicznych języków i estetyk zapisów i perswazji, oplatających nas poprzez ciągły przepływ kapitalizowanej informacji. Artystka wyrysowuje relacje pomiędzy zdawałoby się odległymi polami wiedzy, podszywa się pod rozmaite cyfrowe formy przekazu precyzyjnie, dociekliwie i bezlitośnie.

Wystawa prezentowana jako ostatnia odsłona Alternativa 2014: Błędnik Codzienności to prezentacja szeregu jej najnowszych prac, wśród nich Liquidity Inc., November, Adorno’s Grey, How Not to be Seen, Guards czy Is the Museum a Battleground?.

 

Lista prac:

Liquidity Inc., 2014
Liquidity Inc. to jedna z tych prac Steyerl, w których artystka układa skomplikowane szarady oparte na grze słów, ich wieloznaczności i kontekstualnej różnicy. Jej bohater, Jacob Wood, utraciwszy podczas kryzysu pracę doradcy finansowego zaczyna zajmować się zawodowo sztukami walki, gdzie płynność ruchu jest niesłychanie ważna. „Bądź wodą, mój przyjacielu”, mówi Bruce Lee zza kadru, jego perswazyjny głos wielokrotnie powraca. Sięgając do złożonych wizualnych referencji artystka tworzy powiązania pomiędzy metaforami technik walki, przepływem kapitału i informacji oraz dostosowaniem do zastanych warunków. Tak jak w kung-fu należy wykorzystać najefektywniej relacyjne aspekty walki, tak informacja przedziera się przez kanały dopuszczające i blokujące. Ruch jest tu najważniejszy. Ruch materii o płynnym stanie skupienia, a więc adoptowalny, przyjmujący kształt swojego naczynia jak woda w czajniku, butelce, filiżance. Być bezforemnym, bezkształtnym to uzyskać przewagę.

Ściągamy dane a informacje wyciekają. Wszystko płynie. Przenika, przecieka lub uderza falą. Kapitał przesącza się, przelewa lub płynie. Wyskakujące okienka czatów, wykresy danych pojawiają się na ekranach z ciekłych kryształów. Wszystko jest połączone. Nasze ciała są fizjologiczną częścia tej płynności. Jesteśmy wcieloną płynnością. Jesteśmy zdeterminowani przepływem.

Guards / Strażnicy, 2012
„ Zachowanie jest to samo, inna jest lokalizacja”, jak zauważa jeden z bohaterów filmu.
W pracy tej Steyerl skupia naszą uwagę na osobach muzealnych strażników, dla widza wystaw zazwyczaj przezroczystych. Ron Hicks i Martin Whitfield to dawni żołnierz oddziałów specjalnych i policjant. Artystka skłania ich do opowieści o sobie, o swojej pracy i wyszkoleniu. Poproszony o przedstawienie swojego zachowania w sytuacji, w której z muzeum znajdowałby się intruz, Hicks odtwarza całą skomplikowana scenę ruchu ciała, przemieszczania się, sposobu i możliwych okoliczności użycia broni. Tłumaczy wszystkie swoje działania precyzyjnie rozłożone na fazy. Jest znakomicie wyszkolony, każdy ruch powtórzony jest identycznie, z niezwykłą precyzją. W pionowym kadrze jest monumentalny. W ramach obrazów wiszących na ścianach zaczynaja wyswietlać się obrazy niepokojów społecznych. Ciało strażnika, który elokwentnie opowiada i performuje możliwą akcję w sytuacji zagrożenia uświadamia nam, że ciało jest urządzeniem zapisującym i odtwarzającym. Militaryzacja sił porządkowych i jej konsekwencje, tak obecnie widoczne w mediach nagle wywołały na pamięć wyćwiczonego ciała policjanta, żołnierza, strażnika. Wojna jest wszędzie, zakodowana w uśpionych ciałach tych, którzy przeszli szkolenie i potrafią używać broni, obecna w obsesjach bezpieczeństwa i kontroli. Wystrczy nacisnąć „play”.

How Not to Be Seen: A Fucking Didactic Educational .MOV File, 2013
Jak całkowicie zniknąć w czasach niekończącego się zapisu naszych aktywności, które są studiowane z dla celów wojny, kontroli i biznesu? Jak sie wymazać, wyjść z kadru? Jesteśmy cały czas widoczni. Prace Steyerl pokazują nam jak bardzo nasza rzeczywistość jest panoptyczna, skontrolowana, będąca przedmiotem nieustającego cyfrowego śledztwa. Krążą nad nami satelity i drony, każdy z nas jest już zapewne obrazem złożonym z niezliczonych pikseli. Świat jest obrazem, stworzonym głównie do militarnych celów. Mieszajac rozmaite technologie obrazowania Steyerld opowiada poniekąd historię obrazu rejestrowanego, jego triki i estetykę. Główną lokalizacją w filmie jest wielkoskalowy obiekt służący od lat 50 Siłom Powietrznym Stanów Zjednoczonych do kalibracji ostrości przy analogowej rejestracji świata jako obrazu. Dopiero w okolicach roku 2000 wprowadzono nowy model, który pozwala na kalibrację sprzętu rejestrującego w pikselach. Rozdzielczość jest tym, co determinuje widoczność. Głos podłożony w filmie jest generowany cyfrowo i zwraca się do nas z irytującą, metaliczną inwokacją. W tym rzekomo edukacyjnym video z właściwym sobie poczuciem humoru Steyerl doradza nam, jak zniknąć w czasach widoczności. Stopić się kamuflażem z green boxem, chyba, że jesteś „kobietą w pewnym wieku”, mieszkasz na zamkniętym osiedlu lub zmniejszasz się celowo do wielkości piksela.

Adorno’s Grey / Szarość Adorna, 2013
Praca sięga po okoliczności powstawania wiedzy, zarówno przestrzenne i społeczne, a także te związane z nastrojami politycznymi. Artystkę interesuje relacja pomiędzy praktykami i teoriami społecznymi. Praca jawi się też jako pytanie o rolę uczelni, jako miejsca gdzie następuje negocjacja ustabilizowanej kompetencji naukowej z buntem i społecznym zaangażowaniem studentów. Instalacja odwołuje się do uniwersyteckiej legendy, według której filozof Theodore Adorno miał zażądać pomalowania sali wykładowej na Uniwersytecie Goethego we Frankfurcie na szaro, ponieważ jest to ponoć jedyny kolor sprzyjający skupieniu. W swojej serii wykładów w 1969 roku „Wprowadzenie do myślenia dialektycznego” Adorno poszukiwał relacji pomiędzy praktyką i teorią społeczną. Liczył przy tym na aktywne zaangażowanie studentów i zaproponował, że można przerywać jego wykłady pytaniami. Jednak sytuacja wymyka się spod kontroli, studenci już na pierwszym spotkaniu bombardują profesora serią agresywnych pytań a trzy studentki obnażaja piersi rozsypując płatki kwiatów. Poruszony filozof opuszcza uczelnię. Przeprowadzając wywiady Steyerl ze swoją ekipą próbuje znaleźć osoby pamiętające tę historię. Artystka zatrudnia konserwatorów, którzy starannie zdejmują farbę ze ścian audytorium, warstwa po wartwie, aby odnależć zagubioną szarość.

Równolegle z filmem prezentowany jest chronologiczny spis wydarzeń, które uwzględniają protesty studenckie, akcje protestacyjne nago oraz historię malarstwa monochromatycznego. Projekcja filmu rzutowana jest na szereg paneli w różnych odcieniach szarości. Obraz łamie się na zaburzonym, szarym ekranie. Podobnie my, próbujemy z fragmentów utkać historię powiązań pomiędzy tymi wydarzeniami choć wiemy, że atmosfery tamtego zdarzenia nie jesteśmy w stanie odtworzyć ani przeżyć.

Is the Museum a Battlefield? Czy muzeum jest polem walki?, 2013
„ To jest garnek, to jest koc, to są spodnie, to jest pocisk Hellfire” - identyfikuje przedmioty lokalny przewodnik na małym zagubionym w górach polu walki, tak jak muzeum identyfikuje się i ewidencjonuje poszczególne przedmioty. W 1989 roku w okolicach Van w górach Kurdystanu pod ostrzałem ze śmigłowca Cobra ginie 39 kurdyjskich partyzantów. Wśród nich złapana żywcem i zakatowana Andrea Wolf, przyjaciółka artystki z lat młodzieńczych, która wybrała życie kurdyjskiej bojowniczki a po śmierci stała się ikoną protestów kurdyjskich uchodźców w Europie. Film umieszcza prace Steyerl z różnych lat w sieci powiązań znaczeniowych, formalnych i politycznych. Strzelanie fotek i strzelanie z broni są bliskie sobie nie tylko poprzez kolokwialne określenia tych czynności. Nie analizuje jaki konflikt terytorialny czy etniczny pochłonął życie Andrei Wolf. Interesuje ją kula, nabój. Jego kształt, materia, fizyczość. Jego producet i sprzedawca, którego siedzibę, podobnie jak wielu innych korporacji projektują ci sami słynni architekci, którzy projektują muzea. Kapitał symboliczny sztuki i architektury przepływa w ręce kapitału zgromadzonego dzięki wojnie.

Praca w formie dokumentacji performatywnego wykładu wygłoszonego na ostatnim Biennale w Stambule wyrysowuje linie łączące przemysł zbrojeniowy i muzea sztuki. Produkcja broni i jej szeroka dystrybucja po świecie znajdują swoje uzasadnienie w producji obrazów krążących w mediach, kształtujących masowe wyobrażenia o krajach, kulturach i narodach. Muzea wypełniaja obrazy, także obrazy politycznego zaangażowania. Wojny nigdy się nie kończą, bo nie jest w niczym interesie, aby się kończyły.


Bio:

Hito Steyerl - Mieszkająca w Berlinie twórczyni to uczestniczka kluczowych wystaw sztuki współczesnej, takich jak Documenta, Manifesta, Biennale w Wenecji, Taipei czy Gwangju. Jej indywidualne wystawy gościły takie instytucje artystyczne jak Chicagowskim Art Institute, Muzeum Sztuki Współczesnej w San Diego, Van Abbe Museum w Eindhoven, ICAw Londynie i wiele innych. Ukończyła studia filmowe w Monachium i Tokio oraz uzyskała doktorat z filozofii na Akademii Sztuk Pięknych we Wiedniu. Jest profesorką UDK (Uniwersytetu Artystycznego) w Berlinie, wykładała też w Goldsmiths i Center for Curatorial Studies w Bard College. Współpracuje z e-flux Journal i jest autorką licznych tekstów z dziedziny teorii obrazu, w tym opublikowanych w zbiorze The Wretched of the Screen. Sternberg Press: 2013.


Alternativa 2014 to wielomiesięczny program wystaw i wydarzeń realizowany w tym roku pod hasłem Błędnik Codzienności, w którym przyglądamy się praktykom życia codziennego przenikającym poprzez systemowe ograniczenia i restrykcje.

Alternativa 2014 powstają we współpracy między Instytutem Sztuki Wyspa/Fundacją Wyspa Progress a Miastem Gdańskiem oraz kolekcją Frac Lorrain w Metz. Projekt dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Partnerem Alternativa 2014 jest Grupa Azoty Zakłady Chemiczne "POLICE" SA.



_Partnerzy